Xây dựng công cụ quản lý và tự động xử lý mất kết nối SCADA thiết bị đóng cắt có điều khiển xa

Điểm mới của giải pháp là kết hợp đồng thời các chức năng sẵn có của modem 3G/4G với một công cụ quản lý tập trung để xử lý hai nhóm lỗi phổ biến nhất. Khi mất modem/VPN, hệ thống sử dụng kênh SMS độc lập để reboot modem; khi modem còn kết nối nhưng RTU bị treo, hệ thống sử dụng chính kênh VPN và đầu ra số của modem để reset nguồn RTU. Giải pháp không chỉ cung cấp các nút thao tác từ xa mà còn tự động Ping toàn bộ thiết bị theo định kỳ, phân loại trạng thái và thực hiện lệnh khôi phục tương ứng. Việc tích hợp chức năng quản lý danh mục, tìm kiếm, điều khiển, ghi log và xuất báo cáo trong một phần mềm Windows Forms giúp thao tác trực quan và giảm phụ thuộc vào việc kiểm tra thủ công từng thiết bị. Mạch rơ le trung gian được thiết kế đơn giản, khai thác đầu ra số của modem và nguồn DC hiện hữu. Cách tiếp cận này tạo ra giải pháp có chi phí thấp, dễ lắp đặt và có thể mở rộng cho nhiều chủng loại thiết bị đóng cắt có điều khiển xa.

Giải pháp đã được áp dụng trên hệ thống SCADA/DMS của đơn vị đối với các thiết bị đóng cắt kết nối qua modem 3G/4G. Điều kiện quan trọng là modem hỗ trợ SMS, Socket server và điều khiển Output; thông tin địa chỉ IP và số điện thoại SIM được quản lý đầy đủ; mạch nguồn RTU cho phép bố trí rơ le reset độc lập. Công cụ có khả năng mở rộng danh mục thiết bị, bổ sung đơn vị quản lý và điều chỉnh cú pháp lệnh cho từng dòng modem. Phần xử lý qua TCP/IP tận dụng kênh VPN sẵn có; phần SMS chỉ cần một module SIM dùng chung tại máy quản trị. Do đó, giải pháp có thể nhân rộng tại các đơn vị điện lực đang vận hành RMU, LBS, Recloser hoặc các tủ RTU có kiến trúc kết nối tương tự.

Giải pháp góp phần nâng cao độ sẵn sàng của hệ thống SCADA, duy trì khả năng giám sát và điều khiển xa thiết bị đóng cắt. Việc khôi phục kết nối nhanh giúp hỗ trợ xử lý sự cố lưới điện, giảm thời gian cô lập và khôi phục phụ tải, từ đó góp phần nâng cao độ tin cậy cung cấp điện. Công cụ giảm khối lượng kiểm tra thủ công và hạn chế việc cử nhân viên đến hiện trường chỉ để khởi động lại modem hoặc RTU. Dữ liệu log tạo cơ sở theo dõi chất lượng kênh truyền, đánh giá thiết bị và phối hợp xử lý các vị trí có tần suất mất kết nối cao. Giải pháp tận dụng máy tính quản trị, kênh VPN, modem và nguồn DC hiện hữu; phần cứng bổ sung chủ yếu là module SIM dùng chung và rơ le trung gian tại các vị trí cần reset nguồn. Giá trị làm lợi trong năm đầu tiên được xác định là 150 triệu đồng, dựa trên chi phí tương đương để trang bị phần mềm quản lý hệ thống.