ỨNG DỤNG TRÍ TUỆ NHÂN TẠO (AI) XÂY DỰNG CẨM NANG DẠY HỌC SỐ NÂNG CAO HIỆU QUẢ DẠY – HỌC PHÂN MÔN ĐỊA LÍ 6 Ở CÁC TRƯỜNG THCS THÀNH PHỐ HUẾ

Trạng thái đề tài:

Lĩnh vực: Giáo dục và đào tạo

Hoạt động: Hội thi Sáng tạo Kỹ thuật

Năm: 2025

Ngày nộp đề tài: 14/07/2025

Thông tin nhóm tác giả

Tên tác giả / nhóm tác giả: ThS. Phan Hữu Thịnh, ThS. Nguyễn Ngọc Chương, ThS. Đoàn Xuân Tú, CN. Hồ Thị Ly ly.

Đơn vị công tác của chủ nhiệm: Trường THCS Nguyễn Khoa Thuyên, Phường Hoá Châu

Địa chỉ cơ quan của chủ nhiệm: TDP Tiền Thành, Phường Hoá Châu, Thành phố Huế

Tính mới, tính sáng tạo của giải pháp

3.1. Có tính mới và tính sáng tạo * Ý tưởng thiết kế: Tính mới và sáng tạo của đề tài được thể hiện rõ nét trong ý tưởng thiết kế cẩm nang dạy học số dưới dạng sách lật tương tác. Đây là một cách tiếp cận đột phá, khác biệt so với các tài liệu hỗ trợ giáo viên truyền thống vốn chỉ tập trung vào thiết kế bài giảng đơn thuần hoặc các học liệu số đơn lẻ, thiếu tính hệ thống. * Công nghệ thiết kế: Điểm nhấn về công nghệ trong đề tài là sự kết hợp đồng bộ và hiệu quả của ba ứng dụng AI tiên tiến, tạo nên một cẩm nang dạy học số mang tính đột phá. Cụ thể: - Ứng dụng trực tuyến Heyzine (https://heyzine.com/): Được sử dụng để tạo sách lật tương tác. - Ứng dụng trò chơi AI Wordwall (https://wordwall.net/): Giúp xây dựng các trò chơi và bài tập tương tác. Việc tích hợp Wordwall vào cẩm nang cho phép giáo viên tạo ra các hoạt động khởi động, hình thành kiến thức mới và củng cố bài học dưới dạng trò chơi, trắc nghiệm tương tác, nâng cao sự hứng thú và tính chủ động của học sinh. - Ứng dụng chuyển đổi văn bản thành giọng nói Viettel AI: Được sử dụng để tạo các file âm thanh (Audio) điều hướng hoặc thuyết minh cho cẩm nang. * Liêm chính khoa học: Cẩm nang dạy học số dùng được riêng bản thân chúng tôi tìm hiểu, nghiên cứu, xây dựng và áp dụng trong dạy học tại đơn vị, không trùng lập với bất kì một đề tài nào trước đây. Điều này khẳng định tính liêm chính khoa học và sự độc đáo của đề tài. 3.2. Đảm bảo tính khoa học, ưu việt khi ứng dụng vào thực tiễn * Hiệu quả dạy và học: - Đối với giáo viên: Cẩm nang cung cấp một hệ thống học liệu và công cụ hỗ trợ thiết kế bài tập, tổ chức hoạt động học một cách hiệu quả, sáng tạo và linh hoạt. - Đối với học sinh: Cẩm nang giúp cá nhân hóa quá trình học, phát huy tính chủ động và năng lực tư duy của học sinh. Các hoạt động học tập được thiết kế đa dạng (trò chơi, phiếu học tập, video, sơ đồ tư duy, trắc nghiệm tương tác), tạo hứng thú và giúp học sinh tự khám phá. * Tận dụng tối đa hạ tầng công nghệ sẵn có: Cẩm nang dạy học số tận dụng hiệu quả hạ tầng này, giải quyết vấn đề khai thác và ứng dụng công nghệ hiện đại còn hạn chế trong thiết kế bài giảng và học liệu số. * Tiết kiệm chi phí và tài nguyên: Cẩm nang được thiết kế hoàn toàn dưới dạng điện tử, tích hợp âm thanh, hình ảnh, giúp tiết kiệm chi phí in ấn và sản xuất tài liệu giấy. Khả năng tái sử dụng liên tục nhiều năm học và cập nhật linh hoạt trên nền tảng số giúp không phát sinh chi phí mới. Điều này mang lại hiệu quả kinh tế đáng kể so với các giải pháp truyền thống. * Thúc đẩy chuyển đổi số trong giáo dục: Việc sử dụng cẩm nang thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong giáo dục, giúp đội ngũ giáo viên tiếp cận và ứng dụng công nghệ hiện đại một cách chủ động; phù hợp với Bộ chỉ số đánh giá mức độ chuyển đổi số tại các cơ sở giáo dục phổ thông theo Quyết định số 4725/QĐ-BGDĐT. * Khả năng nhân rộng và tác động dài hạn: Cẩm nang dạy học số đã được áp dụng tại các trường THCS ở Thành phố Huế từ năm học: 2024-2025, và đã được thử nghiệm tại 6 trường THCS khác ở Thành phố Huế. Điều này chứng minh khả năng áp dụng có hiệu quả và tiềm năng nhân rộng cho toàn bộ các trường THCS trên địa bàn thành phố Huế. Với tính mở và thích ứng cao, cấu trúc cẩm nang có thể mở rộng cho các môn học và bậc học khác.

Khả năng ứng dụng

4.1. Không gian, địa chỉ áp dụng Cẩm nang dạy học số đã được đưa vào giảng dạy ở 06 trường THCS ở Thành phố Huế trong năm học: 2024-2025. Bao gồm: Trường THCS Nguyễn Khoa Thuyên; Trường THCS Thuỷ Lương; Trường TH – THCS Dương Hoà; Trường THCS Phong Mỹ; Trường THCS Huỳnh Thúc Kháng; Trường THCS Nguyễn Hoàng. 4.2. Hiệu quả trước và sau khi áp dụng cẩm nang số thông qua bài kiểm tra - Kết quả định lượng: Chúng tôi tiến hành bài kiểm tra ở các lớp thực nghiệm ở giai đoạn trước và sau khi áp dụng cẩm nang dạy học số. Sau quá trình áp dụng biện pháp trong dạy – học, chất lượng bộ môn có sự tiến bộ rõ rệt; tỉ lệ tốt, khá được tăng lên rõ rết. - Kết quả định tính: Kết quả khảo sát ở các lớp thực nghiệm đang áp dụng sản phẩm cẩm nang dạy học số Địa lí 6, cho thấy năng lực chủ động, tự tin của học sinh ngày càng được nâng cao và học sinh có sự yêu thích đối với phân môn Địa lí hơn.

Hiệu quả kinh tế xã hội

5.1. Hiệu quả kinh tế Một trong những đóng góp đáng kể của giải pháp là khả năng tiết giảm chi phí trong công tác chuẩn bị, tổ chức và quản lý hoạt động dạy học. Cụ thể: - Tiết kiệm chi phí mua sắm đầu năm cho các trường. - Cẩm nang được thiết kế hoàn toàn dưới dạng điện tử, tích hợp âm thanh, hình ảnh, giúp giáo viên và học sinh tiếp cận trực tuyến mọi lúc, mọi nơi mà không cần sử dụng tài liệu giấy truyền thống. - Cẩm nang có thể được sử dụng liên tục nhiều năm học mà không cần làm mới. Khi có thay đổi nội dung, giáo viên chỉ cần chỉnh sửa phần tương ứng trên nền tảng số, không phát sinh chi phí mới. - Giáo viên được hỗ trợ toàn diện trong việc tổ chức bài giảng, nhờ vào cấu trúc logic, kho học liệu số, bài tập trắc nghiệm tương tác, sơ đồ tư duy và các công cụ hỗ trợ trực quan. Điều này góp phần giảm áp lực soạn bài, tiết kiệm thời gian lên lớp và tăng hiệu quả giảng dạy. - So với các giải pháp truyền thống trước đây, sáng kiến này sử dụng đồng bộ các công cụ AI hiện đại (wordwall, Viettel AI, heyzine), nhờ đó nâng cao năng suất sư phạm và hiệu quả đầu tư mà không cần đầu tư hệ thống phần cứng mới hay phần mềm chuyên dụng đắt tiền. 5.2. Hiệu quả xã hội - Nâng cao chất lượng giáo dục môn Lịch sử - Địa lí ở các trường THCS thuộc Thành phố Huế. - Việc sử dụng các công cụ AI phục vụ dạy học đã thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong giáo dục, giúp đội ngũ giáo viên tiếp cận và ứng dụng công nghệ hiện đại một cách chủ động. Học sinh được rèn luyện năng lực tự học, tư duy phản biện và kỹ năng số. - Cẩm nang dạy học số miễn phí, có thể truy cập trên mọi thiết bị có kết nối Internet, giúp học sinh ở vùng khó khăn cũng có thể tham gia học tập hiệu quả. - Việc giảm sử dụng giấy, tài liệu in ấn, cũng như giảm chi phí đi lại cho các buổi hướng dẫn tập trung, góp phần bảo vệ môi trường, giảm khí thải carbon và tạo môi trường giáo dục xanh. - Cẩm nang dạy học số được ứng dụng rộng rãi ở tất cả các trường THCS trên địa bàn thành phố Huế. Với tính mở và tính thích ứng cao, cấu trúc cẩm nang hoàn toàn có thể mở rộng cho các môn học khác (Lịch sử, Công dân, Khoa học tự nhiên…) và các bậc học khác (lớp 7, 8, 9).

Facebook
Twitter
LinkedIn
Email