Tác giả: Đinh Tiến Tài
Ngày 06-07/8/2026, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật thành phố Huế (HUSTA) phối hợp UBND xã A Lưới 2 tổ chức hội thảo khoa học cấp thành phố với chủ đề: “Thúc đẩy phát triển Lâm nghiệp bền vững hướng đến Net Zero 2050”.
Tham dự hội thảo có ông Lê Anh Tuấn, Thành uỷ viên, Bí thư Đảng ủy xã A Lưới 2; Ông Hồ Văn Ngưm, Phó Chủ tịch UBND xã A Lưới 2; Ông Nguyễn Hữu Huy, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm thành phố Huế; Ông Trần Văn Khương, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Quảng Trị; Đại diện Chi cục Kiểm lâm tỉnh Cà Mau, Liên hiệp các tổ chức hữu nghị tỉnh Cà Mau, Chi cục Bảo vệ môi trường tỉnh Đắk Lắk, Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên tại Việt Nam (WWF-Việt Nam); Đại diện lãnh đạo UBND các xã khu vực A Lưới; Hội chủ rừng Phát triển bền vững thành phố Huế (HUE-FOSDA); Các doanh nghiệp trong lĩnh vực lâm nghiệp; Ủy viên Ban Thường vụ, Ban Chấp hành, đại diện lãnh đạo các hội thành viên, tổ chức KH&CN trực thuộc Liên hiệp Hội; Các nhà khoa học và tác giả có tham luận tại hội thảo.
Việt Nam đã cam kết mạnh mẽ tại Hội nghị các Bên tham gia Công ước Khung của Liên Hợp Quốc về Biến đổi khí hậu lần thứ 26 (COP26) vào năm 2021, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “không” (Net Zero) vào năm 2050. Lâm nghiệp và sử dụng đất đóng vai trò quan trọng trong lộ trình Net Zero của Việt Nam, với mục tiêu giảm 70% lượng phát thải, tăng 20% lượng hấp thụ carbon vào năm 2030 và duy trì vai trò là bể carbon chính đến năm 2050. Quản lý rừng bền vững, tăng cường hấp thụ carbon, bảo tồn đa dạng sinh học, và giảm phát thải khí nhà kính từ hoạt động lâm nghiệp là các định hướng quan trọng trong phát triển lâm nghiệp bền vững, hướng đến mục tiêu Net Zero năm 2050 của Việt Nam.
Tham quan mô hình lâm nghiệp tại xã A Lưới 2
Trong bối cảnh đó, Việt Nam đã chuyển từ cam kết sang cơ chế vận hành thông qua các chính sách và cơ chế như Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC), thể hiện cam kết giảm phát thải khí nhà kính và ứng phó biến đổi khí hậu; Nghị định số 119/2025/NĐ-CP ngày 09/06/2025 của Chính phủ về giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ôzôn; Quyết định số 232/QĐ-TTg ngày 24/01/2025 của Thủ tướng Chính phủ về phê duyệt Đề án thành lập và phát triển thị trường carbon tại Việt Nam và Nghị định số 180/2026/NĐ-CP ngày 21/05/2026 của Chính phủ quy định về dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng.
Hiện nay, theo Quyết định số 691/QĐ-UBND ngày 14/02/2026 của UBND thành phố Huế về công bố hiện trạng rừng năm 2025, thành phố Huế có 205.458 ha rừng tự nhiên, 77.496 ha rừng trồng có trữ lượng và 23.393 ha diện tích mới trồng chưa thành rừng, và có tỷ lệ che phủ đạt 57,15%. Thành phố có diện tích rừng gỗ lớn đã đạt trên 14.000 ha, hơn 146.000 ha rừng được quản lý theo phương án quản lý rừng bền vững và khoảng 15.000 ha rừng đã được cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững. Thành phố Huế đồng thời có Tam Giang – Cầu Hai là hệ đầm phá lớn nhất Đông Nam Á – với tiềm năng carbon xanh rất lớn.
TS Hồ Đắc Thái Hoàng báo cáo tại Hội thảo
Hội thảo được khai mạc bởi TS. Hồ Đắc Thái Hoàng (Chủ tịch Liên hiệp Hội). Báo cáo đề dẫn của TS. Đặng Thanh Phú (Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội) nêu rõ các kết quả, tiềm năng và thách thức trong tiến trình phát triển lâm nghiệp bền vững hướng đến Net Zero 2050 tại thành phố Huế.
Ban Tổ chức nhận được 10 báo cáo tham luận, trong đó có 06 tham luận được trình bày tại hội trường, bao gồm:
(1) “Thúc đẩy phát triển lâm nghiệp bền vững hướng đến mục tiêu phát thải ròng bằng “0” (Net Zero) vào năm 2050 – Kinh nghiệm và giải pháp từ thực tiễn xã A Lưới 2, thành phố Huế” của ông Hồ Văn Ngưm, Phó Chủ tịch UBND xã A Lưới 2;
(2)“Rừng trong kiến trúc Net Zero: Từ độ che phủ đến tài sản carbon có tính toàn vẹn” của TS. Hồ Đắc Thái Hoàng, Chủ tịch Liên hiệp Hội;
(3) “Thúc đẩy phát triển lâm nghiệp bền vững hướng đến mục tiêu Net Zero 2050 – Kinh nghiệm thực tiễn và định hướng phát triển tại thành phố Huế” của ông Nguyễn Hữu Huy, Phó Chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm thành phố Huế;
(4) “Một số vấn đề và giải pháp thúc đẩy giảm phát thải hướng đến Net Zero 2050 của Hội chủ rừng Phát triển bền vững thành phố Huế” của ông Võ Quang Vinh, Phó Chánh Văn phòng Hội chủ rừng Phát triển bền vững thành phố Huế (HUE-FOSDA);
(5) “Giải pháp dựa vào tự nhiên trong ứng phó với biến đổi khí hậu và hướng tới Net Zero 2050: Cách tiếp cận từ rừng đầu nguồn đến biển của WWF-Việt Nam tại thành phố Huế” của ông Vũ Quốc Anh Tổ chức Quốc tế về Bảo tồn Thiên nhiên tại Việt Nam (WWF-Việt Nam);
(6) “Từ rừng đến tài chính: Chuỗi chuyển đổi trong thị trường carbon ASEAN (From Forests To Finance: The Conversion Chain In ASEAN Carbon Markets)” của ThS. Pallard Betty, Chủ tịch kiêm Giám đốc Tầm nhìn tại Công ty ESGs & Climate Consulting.
TS Đặng Thanh Phú báo cáo tại Hội thảo
Phiên thảo luận do TS. Đặng Thanh Phú và ông Hồ Văn Ngưm (Phó Chủ tịch UBND xã A Lưới 2) chủ trì tập trung vào năm nhóm vấn đề: (1) Nâng cao chất lượng rừng tự nhiên và chuyển hóa rừng trồng sang gỗ lớn có chứng chỉ rừng bền vững; (2) Tích hợp giải pháp dựa vào tự nhiên (NbS) vào quy hoạch sử dụng đất, lâm nghiệp và quản lý tài nguyên nước; (3) Phương pháp định lượng, theo dõi, tiếp cận thị trường carbon rừng và carbon xanh khoa học, minh bạch; (4) Gắn bảo tồn với sinh kế bền vững, bảo đảm cộng đồng là chủ thể trung tâm; (5) Cơ chế điều phối liên ngành, chia sẻ dữ liệu và huy động nguồn lực dài hạn (ngân sách, tài chính khí hậu, chi trả dịch vụ hệ sinh thái, hợp tác công – tư).
Ông Hồ Văn Ngưm báo cáo tại Hội thảo
Từ thực tiễn phát triển lâm nghiệp trên địa bàn xã A Lưới 2 nói riêng và thành phố Huế nói chung, các giải pháp được nhấn mạnh bao gồm: (1) Đẩy mạnh trồng rừng gỗ lớn và cây bản địa, mở rộng diện tích rừng có chứng chỉ quản lý rừng bền vững; (2) Phát triển sinh kế dưới tán rừng (dược liệu, lâm sản ngoài gỗ, du lịch sinh thái, nông – lâm kết hợp); (3) Ứng dụng GIS, viễn thám và UAV trong giám sát, xây dựng cơ sở dữ liệu carbon rừng và hệ thống MRV; (4) Nghiên cứu xây dựng Đề án phát triển carbon rừng ở thành phố Huế; (5) Xây dựng cơ chế chia sẻ lợi ích để cộng đồng thực sự hưởng lợi từ dịch vụ hấp thụ và lưu trữ carbon.
Hội thảo khẳng định thành phố Huế có đủ điều kiện để phát triển lâm nghiệp bền vững hướng đến Net Zero 2050 như tỷ lệ che phủ rừng cao, diện tích rừng tự nhiên lớn đang nằm trong cơ chế chi trả giảm phát thải, lực lượng kiểm lâm có chuyên môn cao và thành thạo công nghệ số, hệ đầm phá rộng lớn tiềm năng carbon xanh và thương hiệu di sản toàn cầu. Tuy nhiên, nguồn vốn sinh thái chỉ trở thành tài sản khí hậu khi được quản lý và khai thác với nguồn cơ sở dữ liệu rõ ràng, được đo đạc và kiểm chứng chính xác. Trong giai đoạn 2026-2031, thành phố Huế cần tích hợp định hướng mục tiêu Net Zero 2050 vào kế hoạch phát triển lâm nghiệp nói riêng và các ngành kinh tế khác nói chung của thành phố.
